GH-2025-1 Kapittelstokje Geduldige en Ongeduldige kanariefokkers
(door Jan Timmers)
Onder de titel “De Gemertse weverskanarie” schreef Ad Otten in Gemerts Heem 2009 nr. 3 over het kweken van kanaries in Gemert. De conclusie was dat het met name de wevers van Gemert waren, die naast het weven, als extra bijverdienste kanaries kweekten. Onder het pseudoniem Floris van Einatten schreef Ad al eerder in Gemerts Heem 1986 nr. 2 over kanarievereniging Het Geduld: “Op 22 juli 1909 verscheen er in de Meierijsche Courant een bericht uit Gemert dat gewag maakt van een op 18 juli in hotel De Kroon gevierd feest. Het lid C. de Groot werd in een open landauer door de Gímmerse Straot gevaren omwille van het feit dat hij 40 jaar lid was van Kanarievereeniging Het Geduld.” Over deze vereniging Het Geduld werd ook een gedicht gemaakt met als eerste strofe: “Wat zijn we blij en vrolijk, Wij jongens van ’t Geduld, Bij ’t nad’ren van de lente, Zijn wij met vreugd vervuld.” In het gedicht vinden we twee regels met een aanwijzing voor de naam van de vereniging: “Maar denk dan aan ’t Geduld, Die schoone deugd voor fokkers”. Er was kennelijk geduld nodig voor het fokken van kanaries. Maar dat gold zeker als je de kanaries wilde leren zingen. Ad schrijft daarover: “Indien men de melodieën niet te lang maakt en er twee maanden geduld voor over heeft kun je door ‘voorspelen’ een kanarieman een volstrekt eigen melodietje aanleren en door het toedienen van een paar hennepzaadjes kun je een kanarie zelfs laten zingen op commando.” Het lijkt een vrolijke en gezellige club, waarin de kanariefokkers van Gemert verenigd waren. Maar was dat wel zo? In het tijdschrift Nederlandsche Avicultura van 31 januari 1896 staat op bladzijde 47 een wonderlijk rijtje advertenties van Gemertse kanariefokkers. Daarbij zijn advertenties van de kanarievereniging Het Geduld in Gemert, maar direct daaronder vinden we advertenties van een alternatieve club: kanarievereniging ’Het Ongeduld’, eveneens uit Gemert. Het lijken elkaars concurrenten, zeker gezien de aankondiging van ’De ongedulde kanarievereniging Het Geduld’. Daarnaast treffen we nog advertenties aan van individuele Gemertse kanariefokkers. Concurrentie alom? Naast de serie advertenties uit Gemert lezen we maar twee andere over kanaries, namelijk van fokkers uit Velp en Helmond.